Δευτέρα 15.04.2024,  

Το Ευπαλίνειο Όρυγμα της Σάμου, ένα αξεπέραστο θαύμα της μηχανικής

Δημοσιεύτηκε στις 01/05/2017 στην κατηγορία προς το Αύριο  |  δεν υπάρχουν σχόλια

Έχετε σταθεί ποτέ μπροστά σε κάποιο ανθρώπινο δημιούργημα και να αναρωτιέστε «πώς είναι δυνατόν να το έφτιαξαν τόσο τέλειο»; Και δεν μιλάμε για κάποιο σύγχρονο αλλά για κάποιο που δημιουργήθηκε αιώνες πριν.

 

Μια τέτοια περίπτωση είναι το  Ευπαλίνειο Όρυγμα της Σάμου. Ένα αξεπέραστο θαύμα της μηχανικής και της τοπογραφίας το οποίο δημιουργήθηκε τον 6ο αιώνα π.Χ. και ακόμα και σήμερα προκαλεί τον θαυμασμό τόσο για το σχεδιασμό του όσο και για την αρτιότητα της εκτέλεσης του έργου.

 

Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, πως τον Ιούνιο του 2015, η Διεθνής Ένωση Σηράγγων (ITA – AITES) ανακήρυξε το Ευπαλίνειο Όρυγμα της Σάμου ως «Παγκόσμιο Σηραγγολογικό Τοπόσημο» (International Tunneling Landmark). Μιλάμε για ένα έργο που ήδη από το 1992 έχει περιληφθεί στον κατάλογο των μνημείων παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς της UNESCO.

 

Η σύλληψη μιας ιδέας… ανεφάρμοστης

 

Ας κάνουμε μια βουτιά μέσα στον χρόνο και ας μεταφερθούμε στον 6ο αιώνα π.Χ. (γύρω στα 550). Τότε που ο αρχιτέκτονας Ευπαλίνος από τα Μέγαρα ξεκίνησε την δημιουργία ενός «αμφίστομου ορύγματος» -όπως χαρακτηριστικά το αναφέρει ο Ηρόδοτος- το οποίο θα «έδινε» νερό, με ασφάλεια και υψηλές προδιαγραφές υγιεινής στην αρχαία πόλη της Σάμου, δηλαδή το σημερινό Πυθαγόρειο.

 

Αυτό βέβαια ήταν μια εξαιρετική ιδέα αλλά για τα δεδομένα της εποχής μάλλον… ανεφάρμοστη. Ο Ευπαλίνος, ωστόσο, είχε έτοιμο ένα σχέδιο που θα τον τοποθετούσε με χρυσά γράμματα ανάμεσα στους σπουδαίους της αρχαίας Ελλάδας.

 

Το έργο που οραματίστηκε ήταν τρομερά σύνθετο τεχνικά καθώς εκτός από αυτό κάθε αυτό το όρυγμα θα περιλάμβανε μια δεξαμενή, έναν προσαγωγό και έναν υπόγειο αστικό αγωγό. Η αφετηρία του θα βρισκόταν σε μια φυσική πηγή κοντά στη σημερινή περιοχή των Αγιάδων.

 

Την εντολή για την δημιουργία αυτού του έργου την είχε δώσει στον Ευπαλίνο, ο τύραννος της Σάμου, Πολυκράτης, ο οποίος ήθελε το υδραγωγείο να είναι υπόγειο για να μην είναι ορατό από τυχόν εισβολείς που θα έκοβαν την παροχή νερού στην πόλη σε περίπτωση πολιορκίας...

 

Με βάση θα μέσα τα οποία είχε στη διάθεση του ο Ευπαλίνος αυτό ήταν ένα έργο που δεν θα μπορούσε να γίνει. Ο σπουδαίος μηχανικός, ωστόσο, με απλά όργανα μέτρησης αλλά και πολύπλοκους μαθηματικούς υπολογισμούς, αποφάσισε την ταυτόχρονη διάνοιξη μιας σήραγγας και από τις δυο πλαγιές του βουνού!

 

 

«Αμφίστομον όρυγμα» το αναφέρει ο πολυταξιδεμένος Ηρόδοτος, που εντυπωσιάστηκε βλέποντάς το.  «Ανέφερα πολλά δε για τους Σαμίους, γιατί έχουν κάνει τρία από τα μεγαλύτερα έργα από όλους τους Έλληνες. Σε όρος με ύψος εκατόν πενήντα οργιές, έφτιαξαν υπόγειο όρυγμα που το είχαν αρχίσει ταυτόχρονα από δυο πλευρές. Το μεν μήκος του ορύγματος είναι επτά στάδια, το δε ύψος και πλάτος είναι οκτώ πόδια το καθένα. Καθ' όλο το μήκος του δε, έχει ανοιχτεί ένα άλλο όρυγμα, σε βάθος είκοσι πήχεων, με πλάτος τριών ποδιών, μέσα από το οποίο το νερό διοχετεύεται μέσα από σωλήνες από μεγάλη πηγή μέχρι την πόλη. Ο αρχιτέκτονας δε του ορύγματος αυτού ήταν ο Ευπαλίνος, γιος του Ναυστρόφου από τα Μέγαρα», αναφέρει, σε ελεύθερη μετάφραση, ο αρχαίος Έλληνας ιστορικός.

 

Η δημιουργία ενός θαύματος

 

Με αυτά και με αυτά, δύο συνεργεία, λαξεύοντας με σφυριά και καλέμια τον βράχο, τον σκληρό ασβεστόλιθο, ξεκινούν το μακρύ «ταξίδι» στο τέλος του οποίου θα συναντιόντουσαν στη μέση της διαδρομής.

 

Πριν ξεκινήσει το σκάψιμο, ωστόσο, ο Ευπαλίνος δίνει εντολή να χαραχτεί η διαδρομή του ορύγματος στην επιφάνεια του εδάφους ώστε να μπορεί παρακολουθεί την πρόοδο του έργου. Όταν έγινε και αυτό, ξεκίνησε το άνοιγμα της σήραγγας που είχε διαστάσεις 1.80μ. ύψος και 1.80μ. πλάτος.

 

Πλάι σε αυτό που θα λέγαμε κεντρικό διάδρομο κατασκευάστηκε μια τάφρος, σε βάθος 70 πόντων, προκειμένου να περνάει το νερό, μέσα από κεραμικούς σωλήνες που τοποθετήθηκαν με σχολαστικότητα, αφού αυτοί θα υδροδοτούσαν την πόλη.

 

Η μικρότερη αυτή σήραγγα δεν φτιάχτηκε τυχαία. Η ύπαρξή της κρίθηκε αναγκαία καθώς όταν ολοκληρώθηκε το έργο, η πηγή στις Αγιάδες βρέθηκε σε χαμηλότερο επίπεδο από τη σήραγγα. Έτσι ο Ευπαλίνος έδωσε μια ελαφρά κλίση και εξασφάλισε την απρόσκοπτη ροή του νερού μέσα στη στοά προς το Πυθαγόρειο.

 

Όπως είναι απόλυτα φυσιολογικό κατά τη διάρκεια της κατασκευής του έργου ο Ευπαλίνος αντιμετώπισε διάφορα προβλήματα- προκλήσεις. Μια από αυτές, πιθανότατα η σημαντικότερη, ήταν η αστάθεια των πετρωμάτων σε κάποια σημεία της σήραγγας και η οποία θα είχε ως αποτέλεσμα οι δυο πλευρές να μην συναντηθούν ποτέ. Ο σπουδαίους μηχανικός, όμως, είχε προνοήσει για ένα τέτοιο ενδεχόμενο και είχε πάρει τα… μέτρα του!

 

Υπολόγισε και έδωσε κλίση στη διαδρομή του ενός κλάδου με τέτοιο τρόπο που θα ήταν μαθηματικά βέβαιο ότι θα συναντούσε κάποια στιγμή τον άλλο κλάδο. Ο νότιος κλάδος πήρε κλίση 17 μοιρών προς τα δεξιά και στη συνέχεια έστριψε αριστερά κατά 21 μοίρες και συνάντησε τον βόρειο κλάδο, σχεδόν χωρίς καμία απόκλιση.

 

Η τριγωνική διάνοιξη της βόρειας σήραγγας έχει και αυτή το σκοπό της. Ο Ευπαλίνος δεν το έκανε για… ομορφιά και χάρη αλλά προκειμένου να μηδενίσει τις πιθανότητες να σημειωθεί κάποια υποχώρηση του εδάφους από το νερό και επιπλέον, να υπάρχει βάθος ώστε να κατασκευαστεί η επένδυση της στοάς.

 

 

Το Ευπαλίνειο Όρυγμα σήμερα

 

Για περίπου 10 χρόνια, τα δυο συνεργεία άνοιγαν τη σήραγγα με βαριοπούλες, σφήνες και καλέμια. Χρειάστηκε να εξορυχθούν 12.500 τόνοι βράχου, να τοποθετηθούν 5.000 πήλινοι σωλήνες και να δαπανηθούν πολλά χρήματα από το κρατικό ταμείο, ώστε,  άφθονο νερό να αρχίσει να ρέει στις κρήνες της πόλης!

 

Η αρχή της τήρησης των αναλογιών που εισήγαγε ο Ευπαλίνος επιστρατεύτηκε την περίοδο της Αναγέννησης και ακολουθείται και σήμερα στην κατασκευή των σηράγγων. Μέσα στη σήραγγα ο Ευπαλίνος έγραψε τη λέξη «παράδεγμα», που σημαίνει υπόδειγμα.

 

Η λειτουργία του υδραγωγείου συνεχίστηκε για περίπου 1.100 χρόνια. Στους βυζαντινούς χρόνους η σήραγγα χρησιμοποιήθηκε ως καταφύγιο των κατοίκων κατά τη διάρκεια επιδρομών. Στη συνέχεια εγκαταλείφθηκε. Ανασκάφθηκε από το Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο, τη δεκαετία του 1970.

 

Από τότε και μέχρι τις μέρες μας, επισκέψιμα ήταν, για λόγους ασφαλείας, μόνο 130 μέτρα.

 

Πριν από μερικές ημέρες το υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε πως το προσεχές διάστημα το όρυγμα θα είναι επισκέψιμο σε όλο του το μήκος καθώς ολοκληρώθηκαν οι εργασίες αποκατάστασης και συντήρησης του μνημείου, σε ένα έργο που κόστισε συνολικά 3,1 εκατομμύρια ευρώ.

 

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

 

Οι Σεφερλήδες της Φιλαδέλφειας

 

Ληγμένο κοτόπουλο από το κοινωνικό παντοπωλείο- εμμονή ο πόλεμος σε ΑΕΚ και... καπιταλισμό

 

Μια ανακοίνωση της Δύναμης Πολιτών, που προσβάλλει τη νοημοσύνη των πολιτών

 

Στην πραγματικότητα δεν θέλουν την ΑΕΚ στη Νέα Φιλαδέλφεια

 

Πλήρης επιβεβαίωση της "Αλήθειας"

 

Ω! Απόλλωνα!

 

"Θανάση, θα έλθω να έλθω να μου δώσεις να ξεγεννήσω μια γυναίκα"

 

Μια συνέντευξη αποκαλυπτική για τις πραγματικές προθέσεις Βασιλόπουλου

 

Μπερδεύουν ακόμα την ΑΕΚ με την Πέρα Κλουμπ

 

Ο πρώτος που παρανομεί

 

Μη διχάζετε άλλο την πόλη κύριε δήμαρχε. Πάρτε ενωτικές πρωτοβουλίες, τώρα!

 

Μια ανακοίνωση του δήμου, που θα μείνει στην ιστορία

Γράψτε την άποψή σας

δεν βρέθηκαν σχόλια επισκεπτών...

Προσθέστε το σχόλιό σας

Ονοματεπώνυμο ή ψευδώνυμο  
Το e-mail σας (προαιρετικό - δεν δημοσιεύεται)  
Το σχόλιό σας

Ροή ειδήσεων

Φωτεινή Ζαφειροπούλου

Πολύ συχνά αλλάζει «πίστες»...

Με γοργούς ρυθμούς προχωρεί το αντιπλημμυρικό της Σκρα, το σημαντικότερο έργο που έχει ανάγκη η πόλη

Γιάννης Τομπούλογλου: «Η πόλη μας ξαναγίνεται οικογένεια»

Η πόλη γλεντάει (και μερικοί σκούζουν...)

Έτοιμη η πρώτη παιδική χαρά- πώς την άφησε ο Βούρος, πώς την έφτιαξε ο Τομπούλογλου

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)

Γιάννης Τομπούλογλου: «Ο Βούρος παρέλαβε Δήμο και παρέδωσε ρημαδιό» (VIDEO)

Παρακολουθήστε ΖΩΝΤΑΝΑ την ειδική συνεδρίαση το δημοτικού συμβουλίου για τον προϋπολογισμό του 2024

Η διαχείριση του παράλογου

Συμπεράσματα από την ενημέρωση του Δημάρχου σχετικά με το αντιπλημμυρικό

Ο Γιάννης Τoμπούλογλου ενημερώνει τους πάντες για τα έργα στην Πίνδου το Σάββατο το απόγευμα

Ο Τομπούλογλου ανοίγει τις παιδικές χαρές χωρίς προϋπολογισμό, όταν ο Βούρος ως Δήμαρχος αδιαφορούσε

Με το «καλημέρα» ήλθε η πρώτη διάκριση για τον Γιάννη Τομπούλογλου

Από σήμερα ΔΕΝ λειτουργεί το ΚΕΠ Νέας Χαλκηδόνας λόγω κτιριακής αναβάθμισης

Η Αλήθεια Newsletter

Κάντε κλικ εδώ για να εγγραφείτε στο newsletter μας

Τελευταία σχόλια

Φωτεινή Ζαφειροπούλου
Xρήστης: ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ
Πόσο περήφανο μπορεί να σε κάνει αυτή η γειτονιά για τους ανθρώπους της! Άνθρωποι ανυπότακτοι, αλύγιστοι, διαβασμένοι, όμορφοι λόγω μόρφωσης...

Πολύ συχνά αλλάζει «πίστες»...
Xρήστης: 2017
https://www.protothema.gr/greece/article/1484444/nea-filadelfeia-agria-epithesi-se-enan-19hrono-kai-enan-23hrono-tous-htupisan-me-ropala-kai...

Πολύ συχνά αλλάζει «πίστες»...
Xρήστης: ΑΓΓΕΛΟΣ
Να χαίρεστε τον φίλο σας κ.Σειτανίδη....

Πολύ συχνά αλλάζει «πίστες»...
Xρήστης: Τι, όχι;
Έχει υπογράψει μνημόνιο όπου υπόσχεται ότι την μισή ευρωβουλευτική του αποζημίωση θα την καταθέτει στην παράταξη της οποίας την αρχηγία την ...

Με γοργούς ρυθμούς προχωρεί το αντιπλημμυρικό της Σκρα, το σημαντικότερο έργο που έχει ανάγκη η πόλη
Xρήστης: Ηλια ριχτοοο...!
Με αφορμή το όμορφο τραγουδάκι θα μπορούσα να κάνω και εγώ με τη σειρά μου μια αφιέρωση στον λατρεμένο πρώην αντιδήμαρχο και νυν εκδότη τοπι...

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)
Xρήστης: Στεφάνια και αλλα
@21:08 Όταν είσαι ΕΚΠΡΌΣΩΠΟΣ και όχι απλό μέλος οποιουδήποτε κόμματος ή φορέα έχεις θεσμικό ρόλο...δεν είσαι "απλά ένας ανεξάρτητος δημότη...

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)
Xρήστης: Ανωνυμος
@17.10 & 21.08 Για να τελειώνει μια διαφωνία που στην ουσία δεν υπάρχει και επειδή όλος ο διάλογος γίνεται με αφορμή το επεισόδιο στο ΠΠΙΕΔ ...

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)
Xρήστης: Ανώνυμος
@Στεφάνια και αλλα (26/03/2024 10:43) Και λοιπόν; Το να είναι κάποιος μέλος ενός κόμματος (οποιουδήποτε κόμματος) αποκλείει το να λειτουργεί...

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)
Xρήστης: @16:57
Οι ιδιότητες υπάρχουν και ακολουθούν όσους τους κατέχουν....δε χρησιμοποιούνται κατά το δοκούν...και φυσικά άλλο "απλός δημότης" και άλλο "υ...

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)
Xρήστης: Ανωνυμος
@22.23 Άλλο διαφωνώ και άλλο ειρωνεύομαι καποιον! @10.43 Ανάλογα που θα βρίσκεται χρησιμοποιεί και άλλη ιδιοτητα! ...

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)
Xρήστης: Στεφάνια και αλλα
Κάποια εθεάθη χτες στην κατάθεση στεφάνων να καταθέτει σε κεντρικό ρόλο εκπροσωπωντας συγκεκριμένο πολιτικό χώρο...Νομίζω όλοι καταλάβαμε......

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)
Xρήστης: ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ
@Ανώνυμος 23/03/2024 Μίλησε ο επώνυμος. Γελάω καθημερινά να παρακολουθώ δύο ανθρώπους που δεν θα ψήφιζα, να πλακώνονται ποιος θα μιλήσει στο...

Γιάννης Τομπούλογλου: «Η πόλη μας ξαναγίνεται οικογένεια»
Xρήστης: Τσιτσερονε
‘’Ο λαός τραγούδια θέλει ,φτάνουν τα προβλήματα Χόρεψε τον τσιφτετέλι και όλα πια βλαστήματα’’...

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)
Xρήστης: Ανωνυμος
@10.14 Πώς αισθάνεσαι που ειρωνεύεσαι κάποιον κρυμμένος πίσω από την ανωνυμία και το πληκτρολόγιο;...

Ο Δήμος αποκαλύπτει την αλήθεια για τα όσα συνέβησαν στην ενημέρωση για το αντιπλημμυρικό (video)
Xρήστης: ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ
Ο Τάκης είναι ιδέα. Και οι ιδέες δεν παραιτούνται. Δεν ζητάει και συγγνώμη. Οι ιδέες δεν ζητάνε ούτε συγγνώμη. Τώρα είναι και περιττή η συγγ...

all rights reserved | developed & hosted by Jetnet ©