Πασχάλιος έρως, ζωοποιός

Δημοσιεύτηκε στις 04/05/2016 στην κατηγορία Ιδέες  |  δεν υπάρχουν σχόλια

Του Χρήστου Γιανναρά

Πάσχα, λέξη εβραϊκή, σημαίνει πέρασμα, καὶ ἡ ἐκκλησιαστικὴ ἐμπειρία γιορτάζει μὲ τὴν ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ τὸ πέρασμα τῆς σύνολης ἀνθρωπότητας ἀπὸ τὸν θάνατο στὴν ἀπερίσταλτη ζωή: Ὁ Χριστὸς συνανέστησε παγγενῆ τὸν Ἀδὰμ ἀναστὰς ἐκ τοῦ τάφου — ἀνέστη Χριστὸς καὶ νεκρὸς οὐδεὶς ἐν τῷ μνήματι.

 

Ὅμως ἐμεῖς πεθαίνουμε. Στὰ μνήματα ἔχουμε ἀποθέσει δικούς μας ἀγαπημένους, καὶ ὁ καθένας μας, ὅλοι μας, περιμένουμε τὴ σειρά μας. Τὸ πιὸ σίγουρο ἀπὸ τὰ σίγουρα εἶναι ὁ ἐπικείμενος θάνατός μας, τὸ ἀναπότρεπτο τέλος τῆς ἐπίγειας βιοτῆς μας σὲ κάποια στιγμὴ ἴσως ἐγγύτατη, ἴσως ἐγγύτερη, ἴσως ἀπώτερη. Τί λοιπὸν γιορτάζουμε μέσα στὴν πασχαλινὴ φωτοχυσία ἐμεῖς οἱ ἀνέκκλητα μελλοθάνατοι; Ποιά νίκη καταπάνω στὸν θάνατο; Σήμερα, ποὺ τὸ μήνυμα τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἐμπειρίας μοιάζει νὰ μὴν τὸ καταλαβαίνουν οὔτε ὅσοι ἐπίσημα τὸ ἐκπροσωποῦν, ἀκοῦμε πασχαλινὰ διαγγέλματα καὶ κηρύγματα μὲ συναισθηματικὲς κυρίως ἐπαγγελίες ἀνάστασης ἢ μὲ κωδικὰ καὶ ἀνερμήνευτα θρησκευτικὰ φιλοσοφήματα περὶ ἀθανασίας. Τὸ συνηθέστερο εἶναι νὰ καταφεύγουν ἀκόμα καὶ κληρικοὶ σὲ ἐκλαϊκευμένα ἀπηχήματα τῆς πλατωνικῆς διδασκαλίας: Ὑπαινίσσονται κάποια δυνατότητα «ἀθανασίας τῆς ψυχῆς» — δυνατότητα ποὺ ἡ ἐκκλησιαστικὴ ἐμπειρία τὴν ἀπέκλεισε εὐθὺς ἐξαρχῆς. Ὡσὰν στὴν κτιστὴ καὶ θνητὴ φύση τοῦ ἀνθρώπου νὰ ὑπάρχει κάποιο «τμῆμα» ἢ «στοιχεῖο» ἀθάνατο ποὺ ἐπιβιώνει μετὰ τὸν φυσικό μας θάνατο. Καὶ μὲ τὴν ἀνάσταση τοῦ Χριστοῦ οἱ ἔτσι κι ἀλλιῶς «ἀθάνατες» ψυχές μας νὰ ἀπολαμβάνουν καλύτερη τύχη ἢ μεταχείριση.

 

Φυσικά, μιὰ τέτοια ἐκδοχὴ «ζωῆς» μετὰ τὸν θάνατο —λογικὰ καὶ ἐμπειρικὰ αὐθαίρετη— ἐλάχιστα μᾶς ἐνδιαφέρει, ἂν δὲν αὐξάνει κιόλας τὸν τρόμο μας γιὰ τὸν θάνατο. Οὔτε πρωτοτυπεῖ, ἁπλῶς συνοψίζει τὶς πανομοιότυπες σὲ ὅλες σχεδὸν τὶς θρησκεῖες παρηγόριες συναισθηματικῶν ἐλπίδων γιὰ κάποιο νεφελῶδες εἶδος αἰώνιας ἐπιβίωσης.

 

Ὅμως ἡ γλώσσα τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἐμπειρίας, ἔτσι ὅπως διασώζεται καὶ τὶς μέρες αὐτὲς στὸ ποιητικὸ θάμβος τῆς ὀρθόδοξης λατρείας, δὲν ἔχει τίποτε νὰ κάνει μὲ τὶς θρησκευτικὲς παρηγόριες ἢ μὲ τὰ πλατωνικὰ ἰδεολογήματα. Τὸ δύσκολο μὲ αὐτὴ τὴ γλώσσα εἶναι ὅτι μιλάει γιὰ ὀντολογία —γιὰ ἑρμηνεία τοῦ ὑπαρκτοῦ καὶ πραγματικοῦ— ἐνῶ ἐμεῖς, στὸν πολιτισμὸ τῆς νεωτερικότητας, καταλαβαίνουμε μόνο τὴ γλώσσα τῆς ἐπιδερμικῆς φαινομενολογίας ἢ μιᾶς πρακτικῆς ψυχολογίας. Εἶναι σὰν νὰ μιλᾶς γιὰ τὴ σύσταση τοῦ πραγματικοῦ καὶ ὑπαρκτοῦ μὲ τὴ γλώσσα τῆς κβαντικῆς φυσικῆς σὲ κάποιον ποὺ καταλαβαίνει τὸν κόσμο μόνο μὲ τὶς παραστάσεις τῆς νευτώνειας μηχανικῆς. Ἡ πασχάλια ἐκκλησιαστικὴ ἐμπειρία εὐαγγελίζεται ἕναν «καινὸ» τρόπο τῆς ὑπάρξεως: Νὰ ἀντλεῖς ὕπαρξη ἀπὸ τὴ σχέση, ὄχι ἀπὸ τὴ φύση. Ὁ Χριστὸς ἀνέστη ἀπὸ τῶν νεκρῶν ὄχι γιατὶ ἡ ἀνθρώπινη βιολογική του ἀτομικότητα κατεῖχε κάποια ἀνερμήνευτη μαγικὴ δύναμη, ἀλλὰ γιατὶ μεταποίησε ἀκόμα καὶ τὸν βιολογικὸ θάνατο σὲ σχέση μὲ τὸν Θεὸ-Πατέρα σὲ ἐρωτικὴ αὐτοπαράδοση καὶ αὐτοπροσφορά.

 

Ξέρουμε κι ἐμεῖς ἀπὸ τὴν ὑπαρκτική μας ἐμπειρία ὅτι ὁ ἄνθρωπος συγκροτεῖται σὲ λογικὸ ὑποκείμενο ὄχι χάρη στὴ βιολογική του ἀτομικότητα καὶ τὶς ἐγκεφαλικὲς λειτουργίες της, ἀλλὰ μόνο «στὸν τόπο τοῦ Ἄλλου», μόνο μέσα ἀπὸ τὴ σχέση, τὴν ἀναφορικότητα. Ἡ ἐκκλησιαστικὴ ἐμπειρία βεβαιώνει ὅτι ἡ κλήση τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ, κλήση σὲ ἀμεσότητα σχέσης, συγκροτεῖ καὶ τὴν ἴδια τὴν ὑπόσταση τοῦ ὑποκειμένου, τὴν πραγματική του ὕπαρξη. Ζωὴ εἶναι ἡ ἀνταπόκριση σὲ αὐτὴ τὴν ἐρωτικὴ κλήση — ἐάν τε ζῶμεν, ἐάν τε ἀποθνήσκωμεν, τοῦ Κυρίου ἐσμέν. Νυμφίος ὁ Χριστός, μανικὸς ἐραστὴς τοῦ κάθε ἀνθρώπου, ὑποστασιάζει τὴν ὕπαρξή μας μὲ τὸ ζωτικὸ ἐνέργημα τῆς ἀγάπης Του, ἡ οὐσιοποιὸς κλήση τῆς ἀγάπης Του τὴν ἀθανατίζει. Ὁ θάνατος καὶ ἡ ἀνάστασή Του ἀλλάζουν ριζικὰ τὶς ὑπαρκτικὲς δυνατότητες τοῦ κτιστοῦ: Τὸ κτιστὸ μπορεῖ τώρα νὰ ὑποστασιάζει τὶς φυσικὲς ἐνέργειες τῆς ἄκτιστης θείας φύσης, νὰ ὑπάρχει τὸ κτιστὸ μὲ τὸν τρόπο τοῦ ἀκτίστου, τὸν τρόπο τῆς τριαδικῆς ἐρωτικῆς ἀλληλοπεριχώρησης. Αἴρεται ἡ ὑπαρκτικὴ στεγανότητα τοῦ κτιστοῦ, ἡ ὑποταγή του στὴ χωροχρονικὴ περατότητα ποὺ εἶναι συνάρτηση τῆς ὕλης. Τὸ φθαρτὸν πρὸς ἀφθαρσίαν μετεστοιχείωσας, ψάλλει ἡ Ἐκκλησία, καὶ ἀφθάρτου ζωῆς ἔδειξας πηγὴν ἐξ ἀναστάσεως.

 

Ἄλλη γλώσσα, ἄλλη θέα τοῦ ὑπαρκτοῦ καὶ πραγματικοῦ. Ναί, ἐξακολουθοῦμε νὰ πεθαίνουμε, ἀλλὰ γιὰ νὰ σβήσει στὸ χῶμα ἡ ἔσχατη ἀντίσταση στὴν πληρωματικὴ σχέση: ἡ αὐτονομημένη ἀτομικότητα. Ἡ προσωπική μας ὑπόσταση ἐνεργεῖται καὶ ὑποστασιάζει τὸν ἔρωτα τοῦ ἀγαπήσαντος ἡμᾶς καὶ παραδόντος ἑαυτὸν ὑπὲρ ἡμῶν. Τὸ ἐσχατολογικὸ πλήρωμα αὐτῆς τῆς ἀνάστασης θὰ εἶναι ἡ ὁλόκληρη φανέρωση τῶν ὑπαρκτικῶν δυνατοτήτων τοῦ ὄντως ἔρωτος, τῆς πρόσληψης τοῦ κτιστοῦ ἀπὸ τὸ ἄκτιστο: Καινὴ γῆ καὶ καινοὶ οὐρανοί, ἀνάσταση σωμάτων μεταστοιχειωμένων σὲ σάρκα ἐκθεωμένη τοῦ ἐνανθρωπήσαντος Θεοῦ. Νεοποιεῖς τοὺς γηγενεῖς ὁ πλαστουργὸς χοϊκὸς χρηματίσας. Ἀφθαρτίζεις γὰρ θεοπρεπέστατα ἀπαθανατίζων τὸ πρόσλημμα.

 

Χριστὸς ἀνέστη, ναί, καὶ κανεὶς πιὰ δὲν πεθαίνει. Ὅπως δὲν πεθαίνει ὁ κόκκος τοῦ σίτου ὅταν σαπίζει μέσα στὴ γῆ γιὰ νὰ φέρει καρπὸ ἑκατονταπλασίονα.

 

Χρῆστος Γιανναρᾶς, 26.4.1995, «Ἔρως ζωοποιός». Συμπεριλαμβάνεται στὸ «Ἀντιστάσεις στὴν ἀλλοτρίωση—Ἐπίκαιρη κριτικὴ σχοινοβασία» (Ἀθήνα: Ἴκαρος, 2008).

Γράψτε την άποψή σας

δεν βρέθηκαν σχόλια επισκεπτών...

Προσθέστε το σχόλιό σας

Ονοματεπώνυμο ή ψευδώνυμο  
Το e-mail σας (προαιρετικό - δεν δημοσιεύεται)  
Το σχόλιό σας

Ροή ειδήσεων

Τι απαντά ο Μιχάλης Παπάζογλου στο Σωματείο Εργαζομένων του δήμου

Σήμερα ξεκινά το 7ο Θερινό Νεανικό Τουρνουά Σκάκι του ΣΟΝΦ

Τι έγραψε ο «Πολίτης» για την αγωγή του Βασιλόπουλου εναντίον της «Αλήθειας»

Τεράστια ήττα της πόλης οι εξελίξεις στο Ποδονίφτη. Παθητικός θεατής ο Βασιλόπουλος

Καταγγελία του Συλλόγου Εργαζομένων του δήμου για νέο συνεργάτη του δημάρχου

Τι έγραψε η «Φιλαηδόνα» για την επιχείρηση τρομοκράτησης της «Αλήθειας» από τον Άρη Βασιλόπουλο

Τι έχει ο δήμος Σαρωνικού (Καλύβια) που δεν έχει ο δήμος Ν. Φιλαδέλφειας- Ν. Χαλκηδόνας;

Το e-filadelfeia.gr για την τρομο-επιχείρηση του δημάρχου εναντίον της «Αλήθειας»

Τραγούδια της Ρωμιοσύνης από το συγκρότημα «Παναγία Βουρλιώτισσα»

Έτοιμο και το Camp της Dance Pulse

Κλειστός ο ΧΥΤΑ της Φυλής- Ξύπνησε καθυστερημένα η δημοτική μας Αρχή

Το fx-news για την επιχείρηση φίμωσης της «Αλήθειας»

Τι προσπαθείτε να πετύχετε, κύριοι της δημοτικής Αρχής;

Μπασκετάκι και τον Ιούνιο στον Ιωνικό

Παρουσία των ΜΑΤ μπήκαν τα απορριμματοφόρα του δήμου στο χώρο της κατάληψης

Δημοφιλέστερα άρθρα

Διαδικασία αυτοφώρου για τον αντιδήμαρχο- συλλήψεις και ένταση στο άλσος

Όρθια «Η Αλήθεια» μέχρι τη νίκη της Δημοκρατίας

Αυτός είναι ο πραγματικός λόγος που ο Βασιλόπουλος δημιούργησε το νέο αδιέξοδο

Παρουσία των ΜΑΤ μπήκαν τα απορριμματοφόρα του δήμου στο χώρο της κατάληψης

Η Φιλαδέλφεια και η Χαλκηδόνα, δεν είναι Γένοβα

Ο Βασιλόπουλος κάνει σόου με μια κεραία κινητής, ενώ στην πόλη υπάρχουν 33 θέσεις για κεραίες!

Η καθαριότητα της πόλης, όμηρος στην τυφλή σύγκρουση του Βασιλόπουλου με την ΑΕΚ

Έκτακτο δημοτικό συμβούλιο σήμερα για το Άλσος- Ψυχραιμία, ή λάδι στη φωτιά από το δήμαρχο;

Summer Camp κι από τη ΦΕΑ με τη βαριά υπογραφή του Νίκου Οικονόμου

Νέες, ενδιαφέρουσες πτυχές στη σύγκρουση που προκάλεσε ο δήμος με την ΑΕΚ

«Αδειάζει» το δήμαρχο ο τοπικός ΣΥΡΙΖΑ:«Να συνεργαστεί με την ΑΕΚ-η αντιπαλότητα δεν οδηγεί πουθενά»

ΕΚΤΑΚΤΟ: Εκδόθηκε η διαταγή κατεδάφισης των αυθαιρέτων στο Άλσος, στις 5 Ιουλίου

Πρώτα πρέπει να τελειώσει άμεσα η ταλαιπωρία των συλληφθέντων υπαλλήλων. Μετά, έχουμε να πούμε πολλά

Τι προσπαθείτε να πετύχετε, κύριοι της δημοτικής Αρχής;

Μόνο εντυπώσεις και ουσία μηδέν ο δήμος και για την κεραία κινητής τηλεφωνίας στην Αγία Μαρίνα

Η Αλήθεια Newsletter

Κάντε κλικ εδώ για να εγγραφείτε στο newsletter μας

Τελευταία σχόλια

Τεράστια ήττα της πόλης οι εξελίξεις στο Ποδονίφτη. Παθητικός θεατής ο Βασιλόπουλος
Xρήστης: Ανώνυμος
@Ανωνυμος. Ποιός μιλάει για αριστερά και δεξιά ;;;;;; Διαβάστε ποιο προσεκτικά !!!!!...

Τι απαντά ο Μιχάλης Παπάζογλου στο Σωματείο Εργαζομένων του δήμου
Xρήστης: Πολιτεία
Ωωωω, οποία έκπληξη !!!! Πάλι " με χρόνια με καιρούς" θα περιμένουμε το καινούργιο "ξεκατινιασμα" !!!! Καλορίζικος Μιχαλάκη !!!!!!...

Απορρίμματα: Ο Άρης Βασιλόπουλος, αντί να είναι η λύση του προβλήματος, είναι το ίδιο το πρόβλημα
Xρήστης: Κώστας
@Ανωνυμος (15/06/2018 20:19) Καθυστερημένε γαύρε συνεχίζεις τα ίδια;;; Πότε θα καταλάβεις επιτέλους οτι είσαι το μοναδικό παράσιτο στο site...

Τεράστια ήττα της πόλης οι εξελίξεις στο Ποδονίφτη. Παθητικός θεατής ο Βασιλόπουλος
Xρήστης: Διαμαντής Σεϊτανίδης
@19.17 Πρώτον, νομίζω ότι δεν έχετε καταλάβει σωστά. Η Αλήθεια" δεν έιναι εναντίον των παρεμβάσεων στον Ποδονίφτη, ούτε εναντίον της πρωτοβο...

Τι έγραψε ο «Πολίτης» για την αγωγή του Βασιλόπουλου εναντίον της «Αλήθειας»
Xρήστης: Φιλαδελφεύς (original)
"Λαλίστατος" ο "Πολίτης"!!!!!!!!!!!!!...

Τι έγραψε ο «Πολίτης» για την αγωγή του Βασιλόπουλου εναντίον της «Αλήθειας»
Xρήστης: Ανώνυμος
Ακριβώς τα ίδια έγραψαν και οι «Κρίσεις»....

Τεράστια ήττα της πόλης οι εξελίξεις στο Ποδονίφτη. Παθητικός θεατής ο Βασιλόπουλος
Xρήστης: tasos
Τελειώνουν οι μέρες σου Αρούλη......

Τεράστια ήττα της πόλης οι εξελίξεις στο Ποδονίφτη. Παθητικός θεατής ο Βασιλόπουλος
Xρήστης: Ανώνυμος
@Ανώνυμος (15/06/2018 13:20) Δεν ξέρω αν συμβαίνει με όλους τους αριστερούς παντού, αλλά εσείς ειδικά οι "αριστεροί" της Φιλαδέλφειας το 'χε...

Τι έγραψε ο «Πολίτης» για την αγωγή του Βασιλόπουλου εναντίον της «Αλήθειας»
Xρήστης: φιλαδελφειωτης
Αν και ΔΕΝ συμφωνω με την αγωγη σε βαρος της αληθειας και του Διαμαντη, γιατι εχουμε δημοκρατια και οτι θελουμε λεμε, ομως συνεχιζουμε να ει...

Απορρίμματα: Ο Άρης Βασιλόπουλος, αντί να είναι η λύση του προβλήματος, είναι το ίδιο το πρόβλημα
Xρήστης: Ανωνυμος
@πολυονομαστε Κωστικα Δεν γυριζω τις "πιατσες" για να γνωριζω διοτι δεν ειμαι αγοραστης! Οποιος ειναι πελατης γνωριζει ολα τα μαγαζια! Μιλαμ...

Τι έγραψε ο «Πολίτης» για την αγωγή του Βασιλόπουλου εναντίον της «Αλήθειας»
Xρήστης: Διαμαντή
έγραψες!...

Τεράστια ήττα της πόλης οι εξελίξεις στο Ποδονίφτη. Παθητικός θεατής ο Βασιλόπουλος
Xρήστης: Ανώνυμος
Μετά από πόσα χρόνια σκεφτήκατε τον Ποδονίφτη ;; Όταν πνίγονταν κόσμος που είσαστε; Όταν τον έκλειναν, πού είσαστε; Όταν έχτιζαν δίπλα του κ...

Τεράστια ήττα της πόλης οι εξελίξεις στο Ποδονίφτη. Παθητικός θεατής ο Βασιλόπουλος
Xρήστης: Κώστας
Το να κόβεις δέντρο στο άλσος... Το να διατηρείς αυθαίρετα στο άλσος... Το να τσιμεντώνεις ένα ποτάμι... Το να μαζεύεις αδέσποτα στον πρώ...

Τεράστια ήττα της πόλης οι εξελίξεις στο Ποδονίφτη. Παθητικός θεατής ο Βασιλόπουλος
Xρήστης: Σιγά την είδηση!
Πες μία, έστω μία, νίκη της πόλης τα τελευταία τέσσερα χρόνια....

Απορρίμματα: Ο Άρης Βασιλόπουλος, αντί να είναι η λύση του προβλήματος, είναι το ίδιο το πρόβλημα
Xρήστης: Anonymous
@Ανωνυμος (14/06/2018 18:17) Γαυροσίχαμα και fan του Αρούλη στα 4 πάνω στη Δεκελείας σε έχουμε και θέλεις κι άλλο... ...

all rights reserved | developed & hosted by Jetnet ©